9 Kas 2026 12:10

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

İran, hava savunma sistemlerini geliştirerek savaş boyunca karşı koyma kapasitesini korudu; ABD'nin yalnızca saldırı uçaklarını değil, üslerini ve hava operasyonlarını destekleyen ekipmanlarını da hedef aldı.

Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü, üçüncü dayatılan savaş sırasında Hava-Uzay Kuvvetleri'nin düşmana ait 260'tan fazla hava aracına karşı koyduğunu ve bunların büyük bölümünü düşürdüğünü açıkladı. Bu başarı, İran'ın gelişmiş savaş uçakları ve saldırı İHA'larına karşı hava savunma kapasitesini ortaya koydu.

Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü Tuğgeneral Hüseyin Muhibbî, Havacılık ve Uzay Haftası dolayısıyla düzenlenen basın toplantısında, Devrim Muhafızları Hava-Uzay Kuvvetleri'nin üçüncü dayatılan savaş sırasında düşmana ait 260'tan fazla hava aracıyla mücadele ettiğini ve bunların çoğunu düşürdüğünü bildirdi.

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

Hava-Uzay Kuvvetleri'nin hava savunma sistemleri üretimine hızlı ve teknoloji odaklı bir şekilde yöneldiğini belirten Muhibbî, bu sürecin ikinci Kutsal Savunma dönemi olarak adlandırılan 12 Gün Savaşı'nın ardından başladığını söyledi. Muhibî, kısa sürede kaydedilen ilerleme sayesinde kuvvetlerin üçüncü Kutsal Savunma, yani Ramazan Savaşı sırasında bu sayıdaki düşman hava aracına karşı koyabilecek kapasiteye ulaştığını ifade etti.

Devrim Muhafızları Sözcüsü, Ramazan Savaşı süresince ve bugüne kadar hedef alınan düşman hava araçları arasında F-35, F-16 ve F-15 savaş uçaklarının yanı sıra RQ-4, Orbiter ve Lucas tipi İHA'lar, çeşitli mikro hava araçları ve diğer hava platformlarının bulunduğunu belirtti.

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

ABD savaş uçakları hem havada hem de yerde hedef alındı

ABD Kongre Araştırma Servisi'nin 5 Ekim (13 Mehr 1405) tarihinde güncellenen IN12692 numaralı raporu, savaş sırasında ABD hava filosunun farklı unsurlarının zarar gördüğünü ortaya koyuyor. Kayıplar; F-15E ve F-35A savaş uçakları ile A-10 taarruz uçağının yer aldığı muharip ve saldırı filosundan, KC-135 yakıt ikmal uçaklarına ve E-3 havadan erken uyarı ve kontrol uçaklarına kadar uzanıyor.

Özel operasyonlar, arama ve kurtarma alanlarında kullanılan MC-130J uçakları ile HH-60W helikopterleri de kaybedilen veya hasar gören hava araçları arasında yer alıyor.

ABD'nin İHA ve helikopter filosu da bu kayıplardan etkilendi. MQ-9, MQ-1 ve MQ-4C tipi İHA'ların yanı sıra AH-64 Apache, AH-6 ve MH-60 Seahawk helikopterleri de raporda hasar gören veya kaybedilen hava araçları listesinde bulunuyor.

Bu rapor, 5 Ekim tarihli güncelleme itibarıyla toplam 81 hava aracını kapsıyor.

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

Bu tablo içinde İran'ın saldırılarının önemi, ABD'nin muharip unsurlarını ve destek ekipmanlarını da hedef alabilmiş olmasında yatıyor.

Savaş uçaklarının hem görev sırasında hem de üslerde hasar görmesi, yakıt ikmal uçakları ve erken uyarı uçaklarının da kayıplar arasında yer alması, İran'ın karşılık verme kapasitesinin ABD'nin hava operasyonlarının farklı unsurlarına ulaştığını gösteriyor. Bu unsurlar, saldırıların gerçekleştirilmesi, uçuşların desteklenmesi ve hava sahasındaki varlığın sürdürülmesi açısından önemli rol oynuyor.

Savaşın ABD'ye Milyarlarca Dolarlık Faturası

Savaşın mali boyutu da ABD Kongre Bütçe Ofisi'nin raporuna yansıdı. Kurum, savaşın ABD Savunma Bakanlığı'na maliyetini 1 Ağustos 2026 itibarıyla 38,1 milyar dolar (yaklaşık 101 katrilyon 422 trilyon riyal) olarak hesapladı. Bu tutar; operasyon, lojistik destek, ekipman ve mühimmatın yenilenmesi gibi giderleri kapsıyor. Ancak söz konusu meblağın tamamı İran'ın saldırılarından kaynaklanan doğrudan zarar olarak değerlendirilemez.

Tahmine göre, kullanılan mühimmatın yenilenmesi 21,7 milyar dolara (yaklaşık 57 katrilyon 765 trilyon riyal) mal oluyor. Bunun 13,1 milyar dolarlık (yaklaşık 34 katrilyon 872 trilyon riyal) bölümü füze savunma önleyicilerine ait. Uçuş saatlerindeki artışın maliyeti 10,4 milyar dolar (yaklaşık 27 katrilyon 685 trilyon riyal) olarak hesaplanırken, kaybedilen ekipmanların yenilenmesi için gereken tutarın finansman yöntemine bağlı olarak 1,9 ila 3,3 milyar dolar (yaklaşık 5 katrilyon 58 trilyon ila 8 katrilyon 785 trilyon riyal) arasında değiştiği belirtiliyor.

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

ABD'nin Savunma Stoklarına Yansıyan Etki

ABD Kongre Bütçe Ofisi, füze savunma önleyicilerinin yoğun şekilde kullanılmasının ülkenin stoklarını birkaç yıl boyunca azaltacağı ve büyük bir füze cephaneliğine sahip başka bir güçle yaşanabilecek olası bir çatışmada sorun yaratabileceği uyarısında bulundu.

Bu değerlendirme, İran'ın karşılık vermesinin etkilerinden birini ortaya koyuyor: ABD, saldırılara karşı koymak için tükettiği savunma mühimmatını kısa sürede yerine koyamayacak. Stratejik açıdan bu baskı, başka görev ve operasyonların planlanmasında da önem taşıyabilir. Böylece savaşın maliyeti, kaybedilen ekipmanların ötesine geçerek savunma stokları üzerindeki baskıyı da kapsıyor.

Diğer taraftan, Devrim Muhafızları Sözcüsü'nün hava savunma sistemlerinin hızla geliştirilmesine yaptığı vurgu, çatışma süresince savunma kapasitesinin korunması ve güçlendirilmesi gerekliliğine işaret ediyor. Savunma gücünün sürdürülebilir olması, sahadaki deneyimin ekipmanların geliştirilmesine, eğitim ve hazırlık seviyesinin artırılmasına dönüştürülmesine bağlı. Muhibî'nin 12 Gün Savaşı'ndan Ramazan Savaşı'na kadar geçen sürece ilişkin açıklamaları da bu gelişim sürecini ortaya koyuyor.

İran, ABD'nin hava operasyonlarını nasıl etkiledi?

Üçüncü dayatılan savaşın başlangıcından Kasım ayında duyurulan gelişmelere kadar İran'ın bu kapasitesini ortaya koyan somut örnekler kaydedildi: Görev sırasında hasar gören hava araçları, üslerde hedef alınan ekipmanlar ve düşürülen ya da İran güçlerinin eline sağlam geçen İHA'lar.

İran'ın bu alandaki kazanımı, karşı koyma kapasitesini koruması ve düşmanın hava operasyonlarının farklı unsurlarını hedef alabilmesidir. Bu unsurlar, saldırı gerçekleştiren hava araçlarından bunların konuşlandığı üs ve destek ekipmanlarına kadar uzanıyor.

News ID 1939664

Ekler

yorumunuz

You are replying to: .
  • captcha