İran Dışişleri Bakanı Seyyid Abbas Erakçi, Irak merkezli El-İhbariye televizyonuna verdiği röportajda, İran ile ABD arasındaki müzakereler, Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler, Yemen'deki durum ve olası yeni bir savaş ihtimaline ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Erakçi, İran ile ABD arasındaki dolaylı müzakerelerin Pakistan ve Katar gibi aracı ülkeler üzerinden kesintisiz sürdüğünü belirterek, daha önce Washington'a yedi günlük bir girişim sunduklarını ve İran'ın şartlarını açıkça ortaya koyduklarını söyledi. ABD'nin bu şartları kabul ettiğini bildirdiğini ancak anlaşmaya birkaç madde daha eklemek istediğini ifade etti.
ABD'ye güvenmiyoruz
Erakçi, İran'ın ABD ile üç müzakere turuna katıldığını ve her üç turun da İran'a karşı savaşla sonuçlandığını belirtti. Üçüncü turda Trump ile bir mutabakata varıldığını ancak Trump'ın bu mutabakatı bozduğunu ve şartlarına yalnızca iki hafta boyunca bağlı kaldığını söyleyen Erakçi, ABD'nin yaklaşımına güvenmediklerini vurguladı.
Yedi günlük girişimin amacının diplomasi yolunu açık tutmak olduğunu belirten Erakçi, Washington'ın varılan mutabakatlara bağlı kalması halinde müzakerelerin devam edebileceğini söyledi. Erakçi, ABD'nin anlaşmaya varma konusunda ciddi olması durumunda önündeki yolun açık olduğunu belirterek, “Yolu kapatan taraf İran değil, ABD'dir” mesajını verdi.
Erakçi, Hürmüz Boğazı'ndaki mevcut durumun ABD ve İsrail'in İran'a yönelik askerî saldırısının doğal bir sonucu olduğunu savundu. Boğazın yeniden açılmasının İran ile ABD arasında varılacak mutabakata bağlı olduğunu belirten Erakçi, İran'ın şartları kabul edilmeden boğazın tüm gemilere açılmayacağını söyledi.
ABD'nin askerî tehditler ve ekonomik yaptırımlar yoluyla İran'ı geri adım atmaya zorlayamayacağını vurgulayan Erakçi, Washington'ın savaşta hedeflerine ulaşamadığını ve bu durumun ABD açısından stratejik bir yenilgi, İran açısından ise stratejik bir başarı olduğunu ifade etti.
Hürmüz Boğazı'nın uluslararası sularda bulunmadığını savunan Erakçi, İran ile Umman arasında gemilerin geçiş güzergâhlarına ilişkin bir mutabakata varıldığını, bu güzergâhların harita üzerinde belirlendiğini ve coğrafi koordinatlarının çıkarıldığını açıkladı. Söz konusu güzergâhların Uluslararası Denizcilik Örgütü'ne kaydedilmesi gerektiğini de belirtti.
Yemen konusunda arabuluculuğa hazırız
Erakçi, Kızıldeniz'deki gelişmelerin İran'la bağlantılı olmadığını savunarak Yemen'deki krizin kendine özgü dinamikleri bulunduğunu söyledi. Yemen halkının yıllardır Suudi Arabistan'ın ekonomik ablukası altında yaşadığını belirten Erakçi, Husilerin Babülmendep üzerinden Suudi Arabistan'a karşı bir abluka oluşturduğunu ifade etti.
İran'ın Suudi Arabistan ile Ensarullah arasındaki anlaşmazlığın çözümü için arabuluculuk yapmaya hazır olduğunu belirten Erakçi, ancak taraflardan henüz yanıt almadıklarını söyledi. Ensarullah'ın kendi kararlarını bağımsız biçimde aldığını vurgulayan Erakçi, Hizbullah ve Ensarullah'ın İran'a bağlı gruplar olmadığını, bağımsız hareket ettiklerini dile getirdi. İran'ın bu gruplara verdiği desteğin, onların Tahran'dan talimat aldığı anlamına gelmediğini kaydetti.
Mısır'ın Yemen'deki çatışmalara doğrudan müdahil olmaktan kaçınması gerektiğini savunan Erakçi, dış müdahalelerin krizi daha da karmaşık hale getireceğini söyledi.
İran yeni bir savaşa hazır
ABD ve İsrail'in İran'a karşı yeniden savaş başlatma ihtimalinin bulunduğunu belirten Erakçi, İran'ın olası yeni bir çatışmaya karşı tamamen hazırlıklı olduğunu söyledi.
“Kendimizi ve halkımızı savunmaya tamamen hazırız ve son ana kadar direneceğiz” diyen Erakçi, İran'ın savaş istemediğini ancak olası bir saldırıya karşı hazırlıklı olmasının karşı tarafa caydırıcı bir mesaj verdiğini ifade etti. İran'ın savaşa hazır olduğu kadar diplomasiye de hazır olduğunu vurguladı.
ABD'nin yeni bir savaş başlatmasını engelleyen temel unsurun İran'ın savunma hazırlığı olduğunu savunan Erakçi, Washington'ın savaş yoluyla hedeflerine ulaşamayacağını bildiğini söyledi. Önceki savaşlarda ABD'nin İsrail'in, özellikle de Başbakan Binyamin Netanyahu'nun tuzağına düştüğünü ileri süren Erakçi, Netanyahu'nun kendi kişisel hedefleri doğrultusunda hareket ettiğini belirtti.
Nükleer mesele bir bahane
Erakçi, ABD'nin asıl karşı çıktığı konunun İran'ın siyasi düşüncesi ve Amerikan hegemonyasına boyun eğmeyi reddetmesi olduğunu savundu. Nükleer meselenin daha temel bir anlaşmazlığın bahanesi olduğunu öne süren Erakçi, İran'ın nükleer program konusunda uluslararası bir anlaşmaya vardığını ancak ABD'nin herhangi bir kanıt sunmadan bu anlaşmadan çekildiğini söyledi.
İslamabad'da varılan mutabakatın da ABD tarafından ihlal edildiğini belirten Erakçi, İran halkının bağımsızlığını, onurunu ve egemenliğini korumak için ekonomik yaptırımların ağır bedellerini göze aldığını ifade etti.
Irak'ın zararlarını azaltmaya çalıştık
Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin Irak ekonomisine verdiği zararın farkında olduklarını belirten Erakçi, Irak gemilerinin geçişi için bazı özel güzergâhlar açarak bu maliyetleri azaltmaya çalıştıklarını söyledi.
Bölgedeki ekonomik kayıpların ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarından kaynaklandığını savunan Erakçi, savaşın yalnızca İran halkına değil, bölgedeki tüm ülkelere ağır maliyetler yüklediğini ifade etti. Irak halkının bu durumu anladığını belirten Erakçi, ülkedeki ABD askerlerinin çekilmesinden de memnuniyet duyduklarını dile getirdi.
Röportajın sonunda Erakçi, Bağdat'taki toplantı kapsamında çeşitli ülkelerin dışişleri bakanlarıyla görüştüğünü ve özellikle Yemen meselesi başta olmak üzere bölgesel gelişmeleri ele aldığını söyledi.
yorumunuz